 |
eşek ( donkey) |
|
YAZIYI EKLEYEN: hasan EŞEK
Atgiller ailesinden tek parmaklı memeli hayvan. Çok eskı dönemlerde evcilleştirilmiş olan eşek attan daha küçüktür; omuz başına kadar olan yüksekliği ırklarına göre, 0,75-1.70 m arasında değişir. İri bir başı ve uzun kulakları vardır. İnce olan bacakları yüksek, koni biçiminde toynaklarla son bulur. Gri ya da esmer donlu olan eşek, attan daha dayanıklı, daha sağlam, çok daha azla yetinen bir hayvandır; sırtı çok dengeli ve ayakları çok güçlü olduğundan taşımacılıkta kullanılır. Sert ve esnek derisinden davul trampet, vb, çalgılar ile bir çeşit pütürlü deri yapımında yararlanılır.
Bir çok eşek ırkından, Avrupa nın her yanında yaygın olan ırkın omuz başına kadar kadar yüksekliği 1-1,40 m dir. Kuzey Afrika ırkı daha küçüktür. Yüksek ve ince olan Mısır ırkının uyumlu bir yapısı vardır. Poitou ırkı, tümünden büyük bacakları uzun tüyleri sık ve uzundur. Eşekler kısrağın çaprazlanmasından katır doğar.
Evcil eşek, yabani Afrika eşeğinin soyundan gelir. Eski dönemlerde Afrika eşeğini temsil edem üç ırktan biri, Cezayir de yaşamış ve günümüzden iki binyılı aşkın bir süre önce ortadan kalkmıştır. İkincisi Nübye de yaşamış ve büyük bir olasılıkla melezleştirilemeden soyu tükenmiştir. Etyopya üçüncü ırksa varlığını hala sürdürmektedir ama ancak birkaç yüz başla temsil edilir.
Eşeğin evcilleştirilmesi Eski Mısır da gerçekleştirilmiştir; on ikinci sülale döneminden kalma bir duvar resminde eşeklere yüklenmiş armağanları getiren kabileler görülmektedir. Günümüzde evcil eşeklerin çok sayıda olduğu ülkeler sırasıyla Çin,Etyopya,Meksika ve Brezilya dır. Görünüşü eşek ve arasında olan, atgiller ailesinden ara biçimlere de yaban eşekleri adı verilir. Batı Orta Asya da yaşayan kulanın çeşitli ırkları vardır. Bu ırklardan biri olan Suriye hemipinin soyu 1927 ye doğru tükenmiştir.
adadad commented on 08 Apr 2010, 15:15:08 ßi KéRé O(MONKéY)DéqiLDé (DONKéY OLaCaq
|